Với cuốn Khung hình tự sự, người đọc lại nhận ra, qua các cuộc thể nghiệm âm thầm trong xử lý hình ảnh, qua từng khung hình, từng trau chuốt về ánh sáng, màu sắc… các nhà quay phim đã cùng với đạo diễn làm nên sắc thái, giá trị nghệ thuật cho bộ phim. Đó thực sự là những người, đứng ở phận sự thầm lặng của mình, không tranh cãi ồn ào, vẫn có thể làm được những cuộc cách mạng đúng nghĩa cho nghệ thuật điện ảnh. Và đi xuyên qua quan niệm cùng công việc của họ, có thể thấy, “chức phận” này không dừng lại ở tính thuần kỹ thuật, mà là một thứ nghệ thuật đòi hỏi người làm nó phải trang bị một tư duy liên ngành.

Nhà quay phim nhất định không phải là thợ chỉnh máy. Anh ta phải vừa là nhà vật lý rất giỏi về quy luật ánh sáng, phản xạ, vừa có con mắt danh hoạ lại vừa là nhà phê bình văn học biết cách thẩm định mạch chuyện và đặt khung hình hợp lý… Jack Cardiff – một trong những thiên tài về màu sắc bởi ông đặt nền tảng phương pháp tạo ra các hiệu ứng tuyệt vời trong từng khuôn hình xuất phát từ niềm say mê hội hoạ; Douglas Slocombe cũng cho rằng muốn làm một đạo diễn hình ảnh thực thụ, việc căn bản là phải học vẽ trước khi học phá cách, Subrata Mitra thì lập hẳn một bảng “ký xướng” màu sắc và ánh sáng rồi sử dụng chúng thật hợp lý theo mạch chuyện và cảm xúc; trong khi đó, Iaszlo Kovacs, một gương mặt nổi bật của dòng phim làn sóng mới lại cho rằng, việc thiết kế ánh sáng cho những khuôn hình phải đạt đến tính hợp lý và thống nhất và “người quay phim phải là người lãnh đạo có bản lĩnh”...

Điều thú vị qua tự sự cuộc đời những nhà quay phim kiệt xuất này, là hầu hết đều có xuất phát điểm khá thử thách: trầy trật xin làm phụ quay cho các đạo diễn, các đoàn làm phim với khát vọng một ngày được chính thức bấm máy và đưa từng khung hình của chính mình vào tác phẩm.